Kruiden
T = thee
K = keuken
Agrimonie – Agrimonia eupatoria (T)

Gebruik het blad en de bloemtoppen (verwijder zaaddozen).
Niet gebruiken tijdens zwangerschap.
Basilicum – Basilicum Ocimum (K, T)
Basilicum is een bekend keukenkruid. Lekker in tomatengerechten, salades en basilicumwijn.
Bergkorenbloem – Centaurea montana (K, T)
Gebruik de bloemblaadjes ter versiering, bijvoorbeeld in salade.
Bergsteentijm – Calaminthanepeta (K, T)

Dit is bekend kruid in Turkije en op Sardinië. Het geeft een frisse pit aan champignons en kruidenboter.
Bergthee, Grieks/ IJzerkruid – Syderitis syriaca (T)
Bergthee groeit op de Balkan, vooral boven de 1500 meter. Gebruik het blad en de bloemtoppen. In vroegere tijden stond dit kruid bekend als bruikbaar bij allerlei ontstekingen; specifiek bij verkoudheid, astma en bronchitis en bij spijsverteringsproblemen. Mannen dachten dat het verder niet werkte tegen pijn en stress. Recent onderzoek maakt overzichtelijk dat Bergthee rijk is aan vele bioactieve stoffen die op een breed vlak werkzaam zijn.
Bieslook – Allium schoenoprasum (K)

Dit fantastische plantje uit de uienfamilie is natuurlijk ruimschoots bekend.
Gebruik het ook; er staat ruim voldoende in de kruidentuin!
Bloedzuring – Rumex sanguineus (K)

Gebruik het jonge blad in salades, iets ouder blad kan in een wokschotel, soep of stamppot verwerkt worden. Bloedzuur bevat een zeer rijk palet aan vitaminen en mineralen.
Bonenkruid – Satureja montana (K)

Gebruik Bonenkruid in marinades en laat meestoven in vlees- en bonengerechten. Dit maakt zo'n zware maaltijd lichter verteerbaar. Citroenbonenkruid heeft een net iets andere smaak.
Brunel

Citroenmelisse – Melissa officinalis (K, T)

Gebruik Melisse in thee, ijsthee, salades, jam, cake, op vlees- en eiergerechten, in kruidensauzen en likeur. Dit kwetsbare kruidje niet meekoken, zodat smaak en aroma behouden blijven
Citroenverbena – Lippia citriodora (K, T)

Gebruik dit fantastische geurende kruid in cake, crème brulée, quiche, cocktails en thee. In de koudere periode van het jaar zul je de Citroenverbena in de kruidentuin niet vinden; het is vorstgevoelig en overwintert op een veiliger plek.
Colaplant/Citroenkruid – Artemisia abrotanum

Hang een tak gedroogd kruid in de kast tegen motten!
Currykruid/ Kerrieplant/ Strobloem – Helichrysum italicum (K)

Kook Currykruid kort mee en verwijder het voor het eten. In soepen, sauzen en wokgerechten.
Dragon, Mexicaanse – Tagetes lucida (K, T)

De smaak is verwant aan Franse Dragon, maar intenser met langere nasmaak. Beide dragons zijn geen familie(!), maar in recepten redelijk uitwisselbaar. Gebruik het blad in salades, kruidenboter, sauzen, soep, vlees- en visgerechten. Gedroogd in thee kalmeert het de maag en zou het een licht psychedelisch werken. Vandaar de naam : lucida, de Huichol-indianen roken het bij ceremoniën. Mexicaanse Dragon heeft verder een bloeddrukverlagende werking (Let hierop in combinatie met bloeddrukmedicatie!).
Dropplant – Agastache foeniculum (K, T)
Het blad (en de bloempjes) zijn eetbaar; de kleine bloempjes zijn leuk als versiering in een salade. Het is goede theeplant Gebruik de Dropplant ook in kruidige stoofschotels, in pannenkoeken, brood, in desserts en gebak.
Duizendblad – Achillea millefolium (K, T)

Het jonge blad is lekker in salades, alle bovengrondse delen kunnen in de thee.
Duizendblad is rijk aan mineralen (K, N, Ca, P), organische zuren, bitters en looistoffen.
Engelwortel, Grote – Angelica archangelica (K, T)

Van de Engelwortel worden de zaden en de gedroogde, verhakselde wortel voor thee gebruikt (met mate in gemengde thee, vanwege de overheersende smaak!).
De stengel werd wel gekonfijt als lekkernij. Maar let op, want de Engelwortel is fototoxisch; aanraken kan in combinatie met zonlicht flinke brandblaren veroorzaken.
Engelwortel heeft een lange bekendheid vanwege zijn kalmerende werking op de spijsvertering (maag en darmen).
Gember, Japanse Zingiber mioga (K)

Dit is een winterharde variant; een broertje van de Zingiber officinale die we meestal in het winkelschap vinden.
Van dit kruid worden de jonge scheuten en ook de bloemknoppen geoogst en verwerkt zoals de ‘gewone’ gember.
De smaak is milder. Gebruik niet de wortelknollen; die zijn licht giftig!
In Japan wordt deze gember geprezen om zijn stimulerende werking op de bloedcirculatie en zijn versterkende werking op het immuunsysteem.
Geen wetenschappelijk onderzoek bekend.
Goudsbloem Calendula officinalis (K, T)

Goudsbloem is vreemd genoeg haast bekender onder zijn Latijnse naam: Calendula.
Dat geeft direct aan dat dit kruid in eerste instantie gekweekt wordt vanwege de medicinale kwaliteiten.
Het is zuiverend en helend voor de huid (zowel in- als uitwendig), werkt preventief bij opkomende verkoudheden, stimuleert de spijsvertering en de lever.
Daarnaast zijn de oranje blaadjes natuurlijk een vrolijke noot in sla of andere gerechten.
De hele bloemen (zonder steel) kunnen in de thee.
Hartgespan

Heemst, Echte/ Witte Malva Althaea officinalis (T)

Heemst is een direct zusje van de stokroos, uit de kaasjeskruidfamilie.
Ze bevat veel slijmstoffen in zowel de bloemen als de wortel.
Deze hebben een zeer verzachtende werking op geïrriteerde huid en slijmvliezen en zijn dus goed inzetbaar bij verkoudheid, droge hoest, een zere keel en een ruwe huid.
Vroeger werd van de Heemstwortel een bijtring geknoopt voor kinderen die last hadden van doorkomende tandjes.
We gebruiken de wortel, blad en bloemen voor thee en crème.
Hysop Hyssopus officinalis (K, T)

Hysop is al een lang bekend geneeskrachtig kruid. Hysop past in recepten waarin ook Tijm en Oregano gebruikt worden. En je kunt Hysop in de thee gebruiken, vooral bij verkoudheid. Lekker in combinatie met een lepeltje honing.
Kaardenbol Dipsacus fullonum

>Kaardenbol is een indrukwekkende verschijning met z’n stekelige bladeren, z’n water-opvangsysteem en de prachtige zaaddozen die in de winter als kleine egeltjes een interessante voedselvoorraad vormen voor Puttertjes.
Kaasjeskruid Malva sylvestris (K, T)

De bloemen van Kaasjeskruid zijn prachtig in salades en als versiering op het bord.
In de thee worden bloemen en de bovenste bladeren gebruikt. Het helpt goed bij verkoudheid om slijm af te voeren.
Komkommerkruid/ Bernagie Borago officinalis (K)

De bloemetjes van het Komkommerkruid zijn een mooie versiering van een salade of een drankje.
Koninginnekruid/ Leverkruid Eupatorium cannabium

Koninginnekruid is een fantastische bijenplant.
Koriander Coriandrum sativum (K)

Koriander is een veelgebruikt kruid (blad en zaad) in met name de Indiase en Arabische keuken.
Bijzonder is, dat de smaak ervan nogal divers wordt gewaardeerd.
Mensen vinden het óf heerlijk, óf naar zeep smakend en dus onbruikbaar voor de keuken.
Het schijnt genetische bepaald te zijn hoe dit uitvalt.
Koriander ondersteunt de spijsvertering. Het is maagversterkend, ontkrampend en windverdrijvend…
Koriander, Vietnamese – Persicaria odorata (K)

De Vietnamese Koriander heeft een intense koriandersmaak, maar dan veel(!) pittiger.
Vietnamese koriander wordt gebruikt in de Zuidoost-Aziatische keuken in soepen, vlees- en noedelgerechten.
Het is een eetbare niet winterharde vaste plant, die binnen moet overwinteren.
In Zuidoost-Azië wordt de plant ook medicinaal ingezet tegen slangenbeten, ringworm en meer.
Zowel inwendig als uitwendig.
Niet bij zwangerschap.
Laurier Prunus laurocerasus (K)

Lavendel Lavendula officinalis (K, T)

Kijk, gele Allium flavum (K)

Maggikruid/ Lavas Levesticum officinale (K)

Malrove Marrubium vulgare

Marjolein/ Majoraan Oreganum majorana (K, T)

Munt, Marokkaanse/ Kruizemunt Mentha spicata (K, T)

Munt, Ananasmunt Mentha suaveolens (T)

Munt, Bergmunt Pycnanthemun muticum (T)

Munt, Pepermunt Mentha piperita (T)

Munt, Peruaanse zwarte/ Citroenafrikaantje – Tagetes minuta (K, T)

Ook wel: huacatay munt: wordt in Peru verwerkt in allerlei gerechten.
Vermalen tot pasta of een takje in een cocktail.
De smaak is munt met een waardevolle basilicum en koriander.
Toepasbaar in allerlei gerechten en in thee. Probeer het uit.
Muskaatsalie

Oregano Oreganum vulgare (K)

Peterselie, krul- en platte Petroselinum crispum (K)

Pimpernel, Rode Sanguisorba officinalis (K)

Rozemarijn Rosmarinus officinale (tot 2017) (K, T)

Salvia rosmarinus

Salie, Echte Salvia officinalis (K, T)

Salie, Roodbladige Salvia officinalis (K, T)

Salie Veldsalie Salvia pratensis

Salie, Scharlei/ Muskaatsalie Salvia sclarea (K)

Shiso/ Japanse basilicum Perilla frutescens (K)

Sint Janskruid Hypericum perforatum

Spoorbloem/ Rode Valeriaan Centranthus rubur Coccineus (K)

Tijm Thymus vulgaris (K, T)

Tijm, Citroentijm Thymus citriodorus (K)

TIjm, Sinaasappeltijm Thymus vulgare 'Oranje' (K)

Toorts Verbascum thapsus (T)

Venkel, bronzen Foeniculum vulgare 'Giant Bronze' (T)

Vrouwenmantel Alchemilla mollis (T)

IJzerhard Verbena officinalis

Zijdeplant, Rode Asclepias incarnata

Zilverkaars Cimicifuga racemosa

Zoethout Glycyrrhiza glabra (T)

Zomeralsem Artemisia annua

Zonnehoed, Rode Echinacea purpurea


